PseudoScience Observatory

Καθώς η ανάγνωση της επιστημονικής βιβλιογραφίας καθίσταται αρκετά δύσκολη από άτομα έκτος του επιστημονικού χώρου, προκύπτει η ανάγκη για εκλαΐκευση της επιστημονικής γνώσης. Πολλοί οργανισμοί και περιοδικά επικεντρώνονται σε αυτήν την προσπάθεια. Ωστόσο, βομβαρδιζόμαστε καθημερινά με επιστημονικές ειδήσεις από εφημερίδες και ιστοσελίδες. Σε αυτή την περίπτωση είναι πολύ χρήσιμο να μπορεί να διαγνώσει κανείς αν η πηγή εμφορείται από προκαταλήψεις ιδεολογικού ή άλλου χαρακτήρα, κάτι που τις περισσότερες φορές την καθιστά μεροληπτική. Προκειμένου να αξιολογήσουμε την εγκυρότητα των πληροφοριών που διαβάζουμε θα πρέπει να διαθέτουμε κάποια γνωστικά εφόδια. Αυτά αφορούν στην ικανότητα αξιολόγησης της αξιοπιστίας των πηγών, τις γνώσεις μας γύρω από ζητήματα τις επιστήμης, τις διάφορες λογικές πλάνες στις οποίες μπορεί να υποπέσουμε καθώς και το πώς λειτουργεί η επιστημονική μέθοδος. Τα εφόδια αυτά θα τα αναλύσουμε συνοπτικά παρακάτω.  Ποιες πηγές είναι αξιόπ...

Η δυσπιστία απέναντι στην επιστήμη είναι τόσο παλιά όσο και η ίδια η επιστήμη. Η απόρριψη καλά τεκμηριωμένων επιστημονικών θέσεων αποτελεί τον κοινό τόπο των αρνητών της κλιματικής αλλαγής, των αντιεμβολιαστών, των αντικείμενων στη θεωρία της εξέλιξης και των υπέρμαχων της επίπεδης γης.   Μεσούσης όμως της πανδημίας, η απροθυμία μερίδας συμπολιτών μας να συμμορφωθούν με τα μέτρα προφύλαξης ή να αποδεχτούν την πραγματικότητα του ιού συνιστά κίνδυνο για τη δημόσια υγεία. Έτσι, οι “σκεπτικιστές” αντιμετωπίζονται συχνά με οργή ή απαξία ως «ψεκασμένοι» ή «κοβηλίθιοι/covidiots». Η διακωμώδηση όμως είναι ελάχιστα αποτελεσματική ως μέθοδος πειθούς. Άλλωστε, το υπόδειγμα της επιστημονικής προσέγγισης συνοψίζεται στο απόφθεγμα του Σπινόζα: «έχω καταβάλει αδιάκοπες προσπάθειες να μη χλευάζω, να μη διεκτραγωδώ, να μην περιφρονώ τις πράξεις των ανθρώπων αλλά να τις κατανοώ».  Πράγματι, γνωρίζουμε πως οι πολιτικές και θρησκευτικές πεποιθήσεις, αλλά και οι αντιλήψεις των ανθρώπων γύρω α...

Το Παρατηρητήριο Ψευδοεπιστήμης αναδημοσιεύει μια επιστολή του μέλους του  Λευτέρη Ζούρου,  Ομότιμου Καθηγητή του Πανεπιστημίου Κρήτης,   που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Καθημερινή στις 28 Απριλίου 2020. Κύριε διευθυντά, Η προτεινόμενη εισαγωγή της αγγλικής γλώσσας στο νηπιαγωγείο πρέπει να γίνει πράξη. Η διεθνής κυριαρχία αυτής της γλώσσας είναι δεδομένη τουλάχιστον για μια ακόμα γενιά, άρα η γνώση της αποτελεί απαραίτητο εφόδιο ζωής. Λιγότερο φανερή, αλλά εξίσου πολύτιμη, είναι η εξοικείωση με την τέχνη της σκέψης. Κάπου μεταξύ 4 με 6 χρονών κάθε παιδί βρίσκεται μπροστά σε ένα δίστρατο σαν αυτό του Ηρακλή. Μοιάζει αλλά δεν είναι ακριβώς μεταξύ αρετής και κακίας. Είναι μεταξύ αναζήτησης και καθησυχασμού. Στέλνουμε το παιδί στο σχολείο με πολύ περισσότερα ταμπού και πεποιθήσεις στη σάκα του απ' ότι απορίες και ερωτήματα. Το αποτέλεσμα είναι γνωστό: προκαταλήψεις, θεωρίες συνωμοσίας, άνθηση της παραπληροφόρησης. Το παιχνίδι κερδίζεται ή χάνεται στην παιδική ηλικία....